س 1: چند نفر دزد اموال خانهای را دزدی و صاحب خانه را مضروب و مجروح میکنند. صاحب خانه یکی از دزدها را شناسایی و شکایت میکند. حکومت وقت، پدر دزد را احضار میکند. پدر دزد همه اموال مسروقه را که توسط دزدها سرقت شده است و همچنین دیه ضرب و جرح را به عهده میگیرد. چند نفر به عنوان مصلح انتخاب میشوند و مسئله را فیصله میکنند. بعد از مدتی پدر دزد یاد شده دیه و اموال یاد شده را از صاحب خانه مطالبه میکند و خواهان باز پس گیری آنها میشود، آیا چنین حقی دارد؟
ج: اگر پدر دزد به عهده گرفته باشد باید به آن عمل کند و حق به هم زدن ندارد.
س 2: اگر طرفین نزاع افرادی را به عنوان مصلح انتخاب کنند آیا این صلح لازم است یا طرفین حق به هم زدن مصالحه را دارند؟
ج: اگر طرفین، به مصلحان اختیار داده باشند نافذ و لازم الاتباع است.
س 3: اگر مدعی و مدعی علیه با رضایت شان برای مصلحین اختیار صلح بدهند بعد از آنکه مصلحین دعوا را اصلاحاً فیصله کردند آیا یکطرف دعوا میتواند این صلح را رد کند؟
ج: بعد از فیصله مصلحین هیچ یکی از طرفین حق رد را ندارند.
س 4: سه تا برادر زمین های خودشان را به اختیار شان تقسیم کردهاند که برای یکی از برادران خود زمین بیشتر دادهاند و زمینها را هر کدام طبق تقسیمی که کردهاند تصرف میشوند اما بعد از فوت آنها پسران آنها میگویند ما این تقسیم را قبول نداریم چون زمین فلان پسر عموی مان بیشتر است آیا حق تقسیم دوباره را دارند یا نه؟
ج: همان تقسیم آباء و اجداد شان صحیح و نافذ است ادعا آن شخص که میگوید قبول ندارم اثر ندارد و بی اعتبار است.
س 5: دو نفر در بین خود نزاع دارند آنها نزد موسفیدان و ملاها میروند و آنها هدایت میدهند که همسایههای قریه را جمع کنید عدهی را به نام شاهد و عدهی را بنام مصلح و عناوین دیگر مجلس تشکیل میدهند مرکب از پنجاه شصت نفر چند شبانه روز در آنجا سپری مینمایند انواع مصارف را برصاحبان نزاع تحمیل میکنند بعضی اوقات دعوا را فیصله میکنند و در بعضی موارد هم بدون فیصله بر میگردند آیا غذا خوردن در چنین مجالس چه حکم دارد.
ج: اگر صاحبان غذا رضایت داشته باشند مانعی ندارد و الا جائز نیست.